Azbest budzi zrozumiały niepokój, ale przy właściwym postępowaniu ryzyko można utrzymać na bardzo niskim poziomie. Najważniejsze jest zrozumienie, kiedy azbest jest niebezpieczny, a kiedy nie stanowi bezpośredniego zagrożenia. W tym artykule praktycznie omawiamy bezpieczeństwo przy azbeście.
Kiedy azbest jest niebezpieczny?
Azbest jest niebezpieczny wtedy, gdy włókna azbestu uwalniają się do powietrza, którym oddychamy. Dzieje się tak zwykle przy rozbiórce, wierceniu, szlifowaniu lub innej mechanicznej obróbce materiału. Natomiast nienaruszony, nieobrabiany materiał zawierający azbest nie stanowi ostrego zagrożenia – włókna są związane w materiale i nie przedostają się do powietrza.
To ważna informacja dla osób mieszkających w starszym domu, które zastanawiają się, czy szpachla na ścianie albo klej pod podłogą są niebezpieczne na co dzień. Odpowiedź zwykle brzmi: nie, dopóki materiały nie są uszkadzane ani obrabiane.
Jak zapobiec rozprzestrzenianiu się pyłu
Podczas pobierania próbki można ograniczyć pylenie kilkoma prostymi sposobami. Próbkę należy odłupać ostrożnie, bez kucia, wiercenia czy szlifowania – wtedy włókna nie uwalniają się do powietrza.
Na czas pobierania próbki warto wyłączyć wentylację w pomieszczeniu, aby ewentualny pył nie przedostał się do innych pomieszczeń. Następnie powierzchnię należy przetrzeć wilgotną szmatką i włożyć ją do worka na odpady. Nie należy używać zwykłego odkurzacza, ponieważ może on rozprowadzić włókna azbestu w powietrzu.
Ochrona osobista
Przy pobieraniu próbki należy stosować co najmniej półmaskę filtrującą klasy FFP3, ponieważ skutecznie zatrzymuje ona drobne cząstki. Rękawice ochronne zapobiegają kontaktowi materiału ze skórą. Takie podstawowe wyposażenie w zupełności wystarczy do pobrania pojedynczej próbki, gdy narażenie jest krótkie i niewielkie.
Samo usuwanie azbestu wymaga znacznie dalej idącej ochrony, na przykład wydzielenia strefy pracy, podciśnienia i specjalnej odzieży ochronnej. Takie prace powinna wykonywać firma posiadająca kwalifikacje do usuwania azbestu. Pobranie próbki to jednak coś innego niż rozbiórka i można je bezpiecznie wykonać samodzielnie, korzystając z podstawowego wyposażenia ochronnego.
Właściwa kolejność
W przypadku azbestu właściwa kolejność wygląda następująco: najpierw należy ocenić, czy materiał może zawierać azbest (wiek, rodzaj). Następnie trzeba bezpiecznie pobrać próbkę lub zlecić inwentaryzację azbestu. Potem próbkę wysyła się do laboratorium i czeka na wynik. Na koniec działa się zgodnie z wynikiem – jeśli wykryto azbest, należy skontaktować się z firmą zajmującą się usuwaniem azbestu.
Taka kolejność gwarantuje, że nikt nie zostanie niepotrzebnie narażony. Pośpiech i rozpoczęcie rozbiórki bez wiedzy, co zawierają materiały, to zdecydowanie najczęstszy błąd popełniany w kontakcie z azbestem.
Mieszkanie z podejrzeniem azbestu
Wiele osób niepokoi się, gdy słyszy, że w konstrukcji domu może znajdować się azbest. Warto jednak pamiętać, że nienaruszony materiał azbestowy wewnątrz ściany, pod podłogą czy za płytkami nie stanowi zagrożenia dla zdrowia przy normalnym użytkowaniu mieszkania. Ryzyko pojawia się dopiero wtedy, gdy materiał jest obrabiany lub usuwany.
Jeśli istnieje podejrzenie azbestu, ale remont nie jest planowany, można normalnie mieszkać dalej. Gdy remont stanie się aktualny, warto wcześniej sprawdzić, co zawierają materiały. Dzięki temu można mieszkać spokojnie i właściwie przygotować remont.
Podsumowanie
Postępowanie z azbestem jest bezpieczne, jeśli przestrzega się podstawowych zasad: nie uszkadzać ani nie obrabiać materiału bez wiedzy o jego składzie, stosować wyposażenie ochronne i powierzyć samo usuwanie fachowcom. W ten sposób ryzyko pozostaje niskie, a remont lub badanie materiału można bezpiecznie kontynuować.